کم خونی زمانی اتفاق می افتد که تعداد گلبول های قرمز خون سالم در بدن شما بسیار کم باشد. گلبول های قرمز خون اکسیژن را به تمام بافت های بدن منتقل می کند ، بنابراین اگر تعداد آن ها در خون بیش از حد پایین باشد میزان اکسیژن رسانی به بافت ها کاهش یافته و عوارضی برای شما به دنبال خواهد داشت.

چه چیزی باعث کم خونی می شود؟

وجود آهن، ویتامین B-12 و فولات برای بالغ شدن و ساخته شدن گلبول های قرمز در بدن ضروری است. به طور معمول، هر روز ۰.۸ تا ۱ درصد از گلبول های قرمز بدن جایگزین می شود و گلبول های جدیدی وارد چرخه گردش خون و انتقال خون میشوند. ثابت شده که طول عمر هر گلبول قرمز به طور میانگین ۱۰۰ تا ۱۲۰ روز است. هر چیزی که در روند تولید گلبول های قرمز خللی ایجاد کند میتواند باعث کم خونی شود.

چه عواملی باعث کاهش تولید گلبول  های قرمز میشود؟

مواردی که به طور معمول باعث کاهش تولید گلبولهای قرمز و باعث کم خونی می شوند عبارتند از:

  • تحریک ناکافی تولید گلبولهای قرمز توسط هورمون اریتروپویتین (که توسط کلیه ها تولید می شود)
  • رژیم غذایی که مقادیر کافی آهن، ویتامین B-12 یا فولات
  • کم کاری تیروئید

چه عواملی باعث از بین رفتن گلبول های قرمز میشوند؟

کاهش تولید گلبول قرمز مساله مهم و قابل توجهی است اما علاوه بر آن، اگر سرعت تخریب و مرگ گلبول های قرمز بیشتر از سرعت تولید و بالغ شدن آن ها باشد ما باز هم دچار کم خونی میشویم. برخی از این عوامل که باعث تخریب و از بین رففتن زودهنگام گلبول های قرمز خون میشوند عبارتند از:

  • آندومتریوز
  • تروماها و آسیب های جدی
  • ضایعات دستگاه گوارش
  • قاعدگی
  • زایمان
  • خونریزی بیش از حد رحم
  • عمل جراحی
  • سیروز یا زخم کبدی
  • فیبروز (بافت اسکار) در مغز استخوان
  • همولیز ، پارگی گلبولهای قرمز که با برخی از داروها یا ناسازگاری Rh همراه است
  • اختلالات کبد و طحال
  • کمبود گلوکز-۶-فسفات دهیدروژناز (G6PD)
  • تالاسمی
  • کم خونی سلول داسی

افرادی که کم خونی دارند باید چه مواد غذایی بخورند؟ نیازهای غذایی آن ها چگونه است؟

به منظور تامین آهن و بهبود روند خون سازی و گردش اکسیژن در بدن افرادی که کم خونی دارند باید بتوانند از طریق رژیم غذایی یا مکمل آهن، فولات و ویتامین ب ۱۲ دریافت کنند.

آهن

طبق اعلام موسسه ملی بهداشت ، میزان مصرف روزانه آهن باید برای بزرگسالان بین ۱۹ تا ۵۰ سال به شرح زیر باشد:

برای مردان۸ میلی گرم
برای زنان۱۸ میلی گرم
زنان حامله۲۷ میلی گرم
زنان شیرده۹ میلی گرم

زنان و مردان بالای ۵۰ سال روزانه فقط ۸ میلی گرم آهن آهن نیاز دارند. اگر افراد نتوانند در شبانه روز این مقدار آهن را از طریق مواد غذایی دریافت کنند احتمالا نیاز به مکمل آهنن پیدا خواهند کرد. موارد زیر منابع سرشار از آهن هستند.

  • جگر مرغ و گاو
  • گوشت بوقلمون
  • گوشت قرمز
  • غذای دریایی
  • غلات غنی شده
  • جو دوسر
  • عدس
  • لوبیا
  • اسفناج

فولات

فولات نوعی اسید فولیک است که به طور طبیعی در بدن وجود دارد. زنان و مردان بالای ۱۴ سال در شبانه روز به دریافت ۴۰۰ میکروگرم فولات نیازدارند. برای خانم هایی که باردار هستند و یا شیر می‌دهند، میزان مصرف میتواند تا ۶۰۰ میکروگرم در شبانه روز افزایش یابدو

غذاهای سرشار ازز فولات عبارتند از:

  • جگر گاو
  • عدس
  • اسفناج
  • مارچوبه
  • تخم مرغ

ویتامین B-12

توصیه میشود که بزرگسالان به صورت روزانه ۲.۴ میکروگرم B-12  دریافت کنند. نوجوانان و زنانی که باردار هستند، روزانه ۲.۶ میکروگرم نیاز دارند و افرادی که شیر می دهند، روزانه ۲.۸ میکروگرم ویتامین B-12 نیاز دارند. منابع سرشار از این ویتامین عبارتند از:

  • جگر
  • ماهی
  • گوشت
  • مرغ
  • تخم مرغ
  • لبنیات

علائم کم خونی چیست؟

افراد مبتلا به آنمی یا کم خونی معمولا بی حال هستند و رنگ پوستشان پریده است. ظاهر این افراد بیشتر شبیه به افرادی است که سرما خورده اند.

آنمی چیست، علائم آنمی کدامند

آن ها همچنین ممکن است علایم زیر را تجربه کنند:

  • سرگیجه (به ویژه هنگام انجام فعالیت یا ایستادن)
  • هوس های عجیب و غریب، مانند تمایل به خوردن یخ، خاک رس یا خاک
  • مشکل در تمرکز یا خستگی
  • یبوست

برخی از انواع کم خونی ها می توانند باعث التهاب زبان شوند و در نتیجه زبان صاف، براق، قرمز و اغلب دردناک خواهد شد. اگر کم خونی شدید باشد، ممکن است شخص بیمار غش کند و خیلی راحت از حال برود. سایر علایم کم خونی عبارتند از:

  • شکننده بودن ناخن ها
  • تنگی نفس
  • درد قفسه سینه

در موارد شدید، افرادی که کم خونی جدی دارند میزان اکسیژن خونشان به قدری پایین است که کم خونیشان میتواند باعث حمله قلبی در آن ها شود.

پزشک در معاینه فیزیکی اگر علایم زیر را در شما ببیند تشخیص خواهد داد که مشا کم خونی دارید:

  • فشار خون بالا یا پایین
  • پوست رنگپریده
  • زردی
  • افزایش ضربان قلب
  • غدد لنفاوی بزرگ شده
  • طحال یا کبد بزرگ شده
  • التهاب زبان

افرادی که علائم یا علائم کم خونی دارند باید به دنبال مراقبت های پزشکی فوری باشند، به ویژه اگر غش یا درد در قفسه سینه را تجربه میکنند.

کم خونی چگونه تشخیص داده میشود؟

پزشکان با معاینه فیزیکی، گرفتن تاریخچه پزشکی و خانوادگی شما اقدام به تشخیص اولیه کم خون میکنند. پزشکان همچنین برای تشخیث دقیق تست های زیر را درخواست خواهند داد:

  • آزمایش خون کامل: آزمایش خون کامل یا CBC تعداد و اندازه گلبول های قرمز را نشان می دهد و علاوه بر این، شکل و وضعیت کلی سلول های خونی را تجزیه و تحلیل میکند.
  • سطح آهن سرم: این آزمایش خون نشان می دهد که آیا کمبود آهن علت کم خونی است.
  • آزمایش فریتین: این آزمایش، میزان ذخایر آهن بدن را تجزیه و تحلیل می کند.
  • تست ویتامین B-12: این آزمایش میزان ویتامین B-12 را نشان می دهد و به پزشک شما کمک می کند که تشخیص دهد میزان کم خونی شما چقدر است.
  • تست اسیدفولیک: این آزمایش نشان می دهد که سطح این ماده در ون شما کم است یا نه.
  • آزمایش مدفوع: در این آزمایش یک ماده شیمیایی را به نمونه مدفوع بیمار اضافه میکنند تا ببینند بیمار خونریزی دارد یا خیر. آزمایش مثبت باشد، بدین معنی است که بیمار در طول دستگاه گوارش خودش دچار خونریزی شده است. مشکلاتی مانند زخم معده، کولیت اولسراتیو و سرطان روده بزرگ می تواند باعث ایجاد خون در مدفوع شود.

سایر تست های مخصوص تشخیص کم خونی یا آنمی

براساس نتایج آزمایش های اولیه، پزشکان ممکن است برای اطمینان و تشخیص دقیقتر تست ها و آزمایش های زیر را نیز درخواست کنند:

  • آندوسکوپی دستگاه گوارش فوقانی
  • باریوم انما
  • اشعه X قفسه سینه
  • سی تی اسکن شکم

نحوه درمان کم خونی

  • درمان کم خونی به علت بروز آن بستگی دارد. کم خونی ناشی کاهش آهن در رژیم غذایی، ویتامین B-12 و فولات معمولا با مکمل های غذایی درمان می شود. در بعضی موارد، تزریق ویتامین B-12 به دلیل اینکه توسط دستگاه گوارش به درستی جذب نیمشود در دستور کار قرار میگیرد.
  • پزشک و متخصص تغذیه شما می توانند رژیم غذایی خاصی را برایتان تجویز کنند که حاوی مقادیر مناسبی از ویتامین ها، مواد معدنی و سایر مواد مغذی باشد. یک رژیم غذایی مناسب می تواند به جلوگیری از عود مجدد این نوع کم خونی کمک کند.
  • در بعضی موارد، اگر کم خونی شدید باشد، پزشکان از تزریق اریتروپویتین برای افزایش تولید گلبولهای قرمز در مغز استخوان استفاده می کنند. اگر خونریزی رخ دهد یا سطح هموگلوبین بسیار پایین باشد، ممکن است نیازمند انتقال و ترانسفیوژن خون باشید. (باید خون بگیرید)

چشم انداز کم خونی چیست؟

  • کم خونی به راحتی قابل درمان است، اما در صورت عدم درمان ممکن است خطرناک باشد.
  • مواد غذایی تهیه کنید که حاوی مقادیر کافی آهن باشند. میتوانید از مکمل های آهن نیز برای جبران کمبود آن استفاده کنید.
  • اگر علائم کم خونی را تجربه میکنید، با پزشک خود مشورت کنید (به خصوص اگر سابقه خانوادگی آن را دارید).
  • آنمی فقر آهن همچنین ممکن است نشانه ای از شرایط، مشکلات یا بیمای های جدی تر باشد بنابراین هیچوقت درمان آن را پشت گوش نی‌اندازید.
دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *